Poradnik F19 (Schrödinger's Cat)

Z Fedora Wiki
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tip.png
Pomóż w rozwoju poradnika
Zapraszam do aktualizowania poradnika dla nowej wersji naszej kochanej Fedory. O kobiety trzeba dbać, więc do dzieła towarzysze!
Wystarczy się zarejestrować

Poradnik powstał z inicjatywy użytkowników Forum Fedora.pl
Wszelka pomoc w testowaniu, aktualizacji oraz ulepszaniu Poradnika jest mile widziana.

O Fedorze

Fedora (dawniej Fedora Core) jest jedną z najpopularniejszych dystrybucji Gnu/Linuxa, tworzoną przez społeczność skupioną wokół Projektu Fedora, założonego i wspieranego przez firmę Red Hat. Fedora zawiera wyłącznie wolne oprogramowanie i w związku z tym można ją bezpłatnie instalować, modyfikować i rozpowszechniać. Powoduje to również pewne ograniczenia. Rozwiązania objęte ochroną patentową (szczególnie w USA), takie jak kodeki audio-video, oraz sterowniki o zamkniętym kodzie źródłowym nie są dostarczane wraz z dystrybucją. Twórcy Fedory stawiają na innowacyjność, dlatego też kolejne wydania zawierają najnowsze dostępne oprogramowanie, nawet jeśli prace nad stabilną wersją nie zostały jeszcze ukończone. Z tego powodu, oraz faktu ścisłego powiązania z Red Hatem często, lecz niesłusznie Fedorę określa się mianem "poligonu Red Hata". Fedorę stosuję się zarówno jako system operacyjny dla komputerów domowych, jak i serwer www, ftp itp.

Dokumentacja Fedory - znajdziesz tu obszerny opis (również po polsku) nowości w tym wydaniu Fedory, opis instalacji, wiki, faq, jak zabezpieczyć system itd. Bardzo dobrym źródłem wiedzy jest również dokumentacja RHEL oraz linki na końcu tego poradnika.
Question.png
Brakuje mi tu...
Jeśli nie znalazłeś tutaj tego czego szukasz, możesz zgłosić swoją propozycję w zakładce dyskusja

Oznaczenia:


Warn.png Ikona z dowolnego obrazka

Składnia: {{*|Warn.png}}

Magia.png Wszystko OK

Składnia: {{*}}

Echo-SIGs-48px.png Informacja ewoluująca z poprzedniej wersji, jeszcze nikt jej nie sprawdził. Sprawdź jeśli możesz i usuń ikonkę.

Składnia: {{!}}

Echo-bug-48px.png Bug, porada nie działa z jakiś powodów. Jeśli znasz powód dopisz.

Składnia: {{!!}}

Spis treści

Ogólne

Nowości w tym wydaniu

Minimalne wymagania sprzętowe

Wymagania sprzętowe dla domyślniej instalacji Fedory:

  • 1 GHz lub szybszy procesor
  • 1 Gb pamięci ram
  • 10 Gb miejsca na dysku

W przypadku mniejszej ilości pamięci zalecana jest instalacja w trybie tekstowym.

Aktualizacja z poprzedniej wersji

Użytkowników zainteresowanych "upgradem" do nowszej wersji odsyłam do FedUp

su
yum install fedup
fedup-cli --network 19


Upgrade można wykonać również "offline" ze ściągniętego wcześniej pełnego, na DVD obrazu ISO lub obrazu nagranego na urządzenie zewnętrzne (DVD, USB).
Przykładowe polecenie dla upgrade'u z obrazu ISO dla wersji 64-bitowej:

fedup-cli --iso /katalog/Fedora-19-x86_64-DVD.iso

Ręczne zamontowanie płyty i upgrade z płyty DVD:

mount /dev/sr0 /mnt
fedup-cli --device /mnt


Spiny Fedory

Istnieje kilka oficjalnych "spinów", które są po prostu poskładanym zestawem oprogramowania do określonych celów np. "Laboratorium elektroniczne"

Kompilacje zawierające dodatkowo oprogramowanie niezgodne z licencją fedory (czyli wszystko to na czym użytkownikom zależy) nazywane są jej "remiksami".
Aktualnie rozwijanym remixem jest Kororaa Linux

Jigdo - tworzenie obrazów instalacyjnych z aktualnym oprogramowaniem

Obrazy instalacyjne Fedory bardzo szybko się starzeją (mnóstwo aktualizacji). Jigdo pozwala automatycznie zbudować obrazy ISO z aktualnych paczek. Aplikacja powstała dla Debiana i jest dostępna również dla MS Windows

w fedorze wystarczy:

su -c "yum install jigdo"

teraz potrzebujemy już tylko plik z rozszerzeniem *.jigdo lub jego adres w sieci

Jeśli już trochę znasz Fedorę proponuję Ci zbudowanie wersji netinst (~200MB) zamiast wszystkich płyt. Ta wersja zawiera tylko instalator, a oprogramowanie jest ściągane w trakcie już samej instalacji.
W najprostszym przypadku wygląda to tak:

jigdo-lite Fedora-12-i386-netinst.jigdo

lub tak:

jigdo-lite http://download.fedoraproject.org/pub/fedora/linux/releases/12/Fedora/i386/jigdo/Fedora-12-i386-netinst.jigdo

Właściwie to tyle :) program ściągnie wymagane pliki i utworzy obraz ISO. Aplikacja jednak jest bardziej elastyczna i jeśli mamy już ściągnięte lecz nieaktualne obrazy płyt to jigdo może ich użyć do budowania aktualnej płyty ściągając jedynie nowsze paczki.
Do poczytania:

Ściągnąłem obraz ISO i co dalej?

Po ściągnięciu obrazu ISO Fedory (może to być LiveCD, pełna instalacja na DVD czy instalacja przez sieć w obrazie 'netinstall') plik należy nagrać na płytę korzystając z opcji nagrywania obrazu płyty. Nie należy nagrywać obrazu ISO tak jak np. plików z danymi.

Aby uniknąć przykrych niespodzianek (np. brak możliwości uruchomienia komputera z płyty instalacyjnej) przed nagraniem obrazu na płytę należy sprawdzić, czy suma kontrolna SHA256 ściągniętego pliku ISO jest poprawna.

Warn.png
UWAGA! Nie porównuj sum kontrolnych obrazów z umieszczonymi tu ciągami kodów.
Pliki Fedora-12-xxx-CHECKSUM dla procesorów 32-bitowych oraz procesorów PowerPC mają inną zawartość i są umieszczone w odpowiednich dla tych procesorów katalogach. Inne będą dla architektur i386, x86_64, ppc.
  • Jeśli po raz pierwszy masz kontakt z Linuksem, to zapewne obraz Fedory ściągałeś pod Windows. Żeby sprawdzić sumę kontrolną musisz znaleźć jeden z wielu - zazwyczaj darmowych - programów sprawdzających sumy kontrolne. Możesz m.in. skorzystać z konsolowego programu fsum lub okienkowego HashCalc.
  • Pod Linuksem (każdym, nie tylko pod Fedorą) wykonujemy polecenie
sha256sum <nazwa_obrazu>.iso

czyli np.

sha256sum Fedora-12-x86_64-netinst.iso

W wyniku tej operacji otrzymujemy:

87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27 Fedora-12-x86_64-netinst.iso

Otrzymany ciąg znaków porównujemy z odpowiednim ciągiem znaków odczytanym z pliku Fedora-12-x86_64-CHECKSUM znajdującym się w tym samym katalogu co ściągnięty wcześniej obraz ISO.
Przykładowo zawartość tego pliku dla Fedory 12 dla 64-bitowych procesorów to

-----BEGIN PGP SIGNED MESSAGE-----
Hash: SHA1

c899659b8a7ceb8f005fc1a300b4e21c984a48fd7b8d8a332ed24bf8c3c479e8 *Fedora-12-x86_64-DVD.iso
74097f55d8dd3d7cc7bfe86f5154b5b96a7e38104c9140551b546fee4ef88543 *Fedora-12-x86_64-disc1.iso
36e9148f66bca27811fbbae1e25941950ab0e3641d97ec6439494ae99228083c *Fedora-12-x86_64-disc2.iso
3f43b1dfe2cd3ac221cc87d3441b0cc6f85d3fc8d29e15497f8dc376c60fb94c *Fedora-12-x86_64-disc3.iso
2ad8636534cccde8bd1ea943ad0d5e475cdec4d7792a5d76a4143deb7c4d3646 *Fedora-12-x86_64-disc4.iso
9fc34ab7213b12621226a8d34e9c90bf854a6d2b6a77b5f41ac8e85c12d9184e *Fedora-12-x86_64-disc5.iso
87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27 *Fedora-12-x86_64-netinst.iso
-----BEGIN PGP SIGNATURE-----
Version: GnuPG v1.4.5 (GNU/Linux)

iQIVAwUBSvurtp0cw0hXu8y6AQJW1xAAsxiGQa+DiDgzGYVPAZ4LWI5ei6Uyvo37
[...]
V7y4mK1Bdmo=
=WgTm
-----END PGP SIGNATURE-----
Jak widać podany wyżej w przykładzie plik Fedora-12-x86_64-netinst.iso został ściągnięty poprawnie. Jego suma kontrolna równa jest sumie przypisanej temu obrazowi w pliku Fedora-12-x86_64-CHECKSUM (87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27). Możemy więc przystąpić do nagrania obrazu na płytę.

Możliwe jest sprawdzenie sum automatycznie (również wszystkich płyt naraz) dzięki opcji -c, podając tym razem jako argument plik z sumami kontrolnymi.

sha256sum -c Fedora-12-x86_64-CHECKSUM

Live USB

Obrazy Fedory typu LiveCD można przenieść na pendrive przy pomocy Live USB Creator (Windows/Linux)

Uruchomienie instalatora

Anaconda wymaga minimum 768MB RAM do instalacji w trybie graficznym. Jeśli posiadasz mniej RAM użyj instalatora w trybie tekstowym wpisując

linux text
przy znaku zgłoszenia boot: w pierwszym menu (menu gruba).
  • Możesz wykonywać zrzuty ekranu podczas instalacji naciskając Shift + PrintScreen a anaconda zapisze je do /root/anaconda-screenshots
  • Jeśli z jakiś powodów instalacja nie przebiega prawidłowo, sprawdź informacje diagnostyczne na wirtualnych konsolach. Właściwie to w razie problemów dobrze jest przeczytać cały ten rozdział.

Podział dysku

Proponowany ręczny (o ile nie wybrałeś automatycznego na LVM) podział dysku:

  • /boot ~ 300MB - malutka partycja na program rozruchowy GRUB.
  • / ~ 10-15GB - dla głównej partycji (system, programy, ustawienia)
  • swap ~ 500MB - swap służy jako "powiększenie RAM" odradza się jego całkowite wyłączenie, ale przy 2GB na instalacji desktopowej rzadko będzie w ogóle wykorzystywany. Niemniej zaleca się swap dwa raz większy niż posiadana ilość RAM. W razie późniejszej potrzeby, zawsze można rozszerzyć swap przez zwykły plik: linux add a swap file howto
  • /home ~ reszta - wydzielenie osobnej partycji na "domek" pozwoli Ci bezboleśnie rozdzielić system i osobiste ustawienia, skasować system bez kasowania fotek z wakacji. ;)

Więcej o partycjach w artykule: Podstawy Linuksa oraz Recommended Partitioning Scheme

Jak uruchomić terminal w trybie graficznym?

Gnome

Wciskamy Alt + F2 i wpisujemy:

gnome-terminal

KDE

Wciskamy Alt + F2 i wpisujemy:

konsole
Tip.png
Terminal wirtualny
Naciśnij Ctrl + Alt + F2 aby przełączyć się do konsoli. Naciśnij Ctrl + Alt + F1 (lub Ctrl + Alt + F7 po ponownym zalogowaniu) aby powrócić do sesji X-Windows

Jak zalogować się na konto roota?

Wpisz w terminalu

su -

pojedyncze polecenia wykonuj wpisując

su -c"polecenie do wykonania"

więcej w artykule konto root oraz sudo

Warn.png
Logowanie na konto root z poziomu graficznego menadżera logowanie GDM
Jest domyślnie wyłączone i nie zalecane. Ale dla upartych istniej możliwość włączenia tej opcji

Podstawy - zarządzanie pakietami

RPM

Programy w Fedorze dostarczane są w postaci pakietów binarnych. Do ich instalacji, oraz zarządzania nimi służy RPM Package Manager. Jego obsługa odbywa się przez wydanie w konsoli polecenia rpm wraz z żądanymi opcjami. Najczęstsze zastosowania to:

  • rpm -Uvh nazwa_pakietu – instalacja/aktualizacja pojedynczego pakietu
  • rpm -e nazwa_pakietu – usunięcie pojedynczego pakietu
  • rpm -qa | grep nazwa_pakietu – sprawdzenie w bazie danych, czy określony pakiet jest zainstalowany.

Pakiety rpm zawierają również spis programów, które są wymagane do ich poprawnego działania. W przypadku, gdy w naszym systemie brak jest wymaganego programu lub biblioteki instalacja zakończy się niepowodzeniem – otrzymamy komunikat o niespełnionych zależnościach.

YUM

W celu ułatwienia pracy z tak skonstruowanymi pakietami powstał program yum, który sprawdzi za nas listę zależności i w razie potrzeby ściągnie odpowiednie programy i je zainstaluje. Z yuma także korzystamy w konsoli, najczęstsze zastosowania to:

  • yum install nazwa_pakietu – instalacja pakietu
  • yum remove nazwa_pakietu – usunięcie pakietu (uwaga: jeśli usuwany pakiet jest wymagany przez inny program to ten również zostanie usunięty – proszę o ostrożność)
  • yum install --nogpg nazwa_lokalnego_pliku_rpm – instalacja, np.: samodzielnie ściągniętego pakietu rpm wraz ze sprawdzeniem jego listy zależności (w przypadku tego polecenia należy przejść w konsoli do katalogu, w którym plik rpm się znajduje)

Yum posiada własną bazę pakietów (tak zwane repozytoria), z których są one ściągane i instalowane w systemie. Istnieje graficzna nakładka na yum - yumex. Instalujemy ją (jak się można domyślić):

su -c "yum install yumex"

Oczywiście pamiętamy, że "su -c" jest dla nadania praw administratora systemu, które są wymagane do zarządzania pakietami.

Jeśli dopiero zainstalowałaś/zainstalowałeś Twoją Fedorę, to bardzo często będziesz korzystać z rpm i yuma.

Więcej na temat yum, rpm i ciekawych opcji, które ułatwią Ci administrację Fedorą przeczytasz w artykule Zarządzanie pakietami

PackageKit

Fedora używa również graficznej aplikacji PackageKit, aby maksymalnie uprościć użytkownikom instalację i usuwanie programów. Jeśli zaistnieje taka potrzeba to aplikacja wykona automatyczną instalację kodeków audio/video, czcionek, pluginów w przeglądarce, a nawet sterowników do drukarek. Dla upewnienia się, że jest zainstalowany w systemie możemy wykonać:

GNOME
rpm -q gnome-packagekit || su -c'yum install gnome-packagekit'
KDE
rpm -q apper || su -c'yum install apper'

teraz poszukaj go w menu i możesz już łatwo zainstalować również pozostałe pluginy np. "PackageKit-browser-plugin" lub "PackageKit-gstreamer-plugin"

Question.png
Dlaczego "inna aplikacja blokuje dostęp do bazy"?
Bardzo często nowi użytkownicy skarżą się, że nie mogą zainstalować programów, gdyż "inna aplikacja blokuje dostęp do bazy". Wystarczy wówczas odczekać minutkę, aż demon sprawdzający w tle aktualizacje zakończy działanie.
Dla bezpieczeństwa bazy programów, dostęp do niej może w systemie uzyskać tylko jedna aplikacja na raz

Jak dokonać aktualizacji systemu?

su -c "yum update"

Jak dodać repozytorium RPMFusion?

Question.png
Po co mi repozytorium RPMFusion?
Instalacja wielu sterowników i programów multimedialnych wymaga dodania tego repozytorium. Zainstaluj je koniecznie.

Logujemy się na roota:

su -

Następnie dodajemy repozytoria:

yum install --nogpg http://download1.rpmfusion.org/free/fedora/\
rpmfusion-free-release-$(rpm -E %fedora).noarch.rpm \
http://download1.rpmfusion.org/nonfree/fedora/\
rpmfusion-nonfree-release-$(rpm -E %fedora).noarch.rpm 

Jak dodać repozytorium Russian Fedora? (Skype, Opera)

Question.png
Po co mi repozytorium Russian Fedora?
Jeśli chcesz w łatwy sposób instalować Skype i/lub przeglądarkę Opera w wersji przystosowanej do twojej wersji Fedory wówczas warto mieć zainstalowane to właśnie repozytorium. Należy jednak pamiętać, że w przeciwieństwie do RPM Fusion instalacja repo RF jest opcjonalna.

Logujemy się na roota:

su -

Następnie dodajemy repozytoria i od razu aktualizujemy do najnowszej wersji:

yum install --nogpgcheck\
 http://mirror.yandex.ru/fedora/russianfedora/russianfedora\
/free/fedora/russianfedora-free-release-stable.noarch.rpm\
 http://mirror.yandex.ru/fedora/russianfedora/russianfedora\
/nonfree/fedora/russianfedora-nonfree-release-stable.noarch.rpm\
 && \
yum -y update russian\* 

Programy wymagane w tym poradniku i nie tylko

Zainstaluj zestaw przydatnych małych aplikacji. Jeśli nie robiliśmy tego wcześniej to instalujemy:

su -c "yum install wget mc"
wget - służy do ściągania plików w konsoli
mc - menadżer plików pod konsolą przykład możliwości konfiguracji

Możesz też wpisywać polecenia "łamiąc" długie linjki tak:

yum install yum-utils yum-presto yum-plugin-fastestmirror \
htop numlockx powertop preload unace unrar

informacje czym są poszczególne programy możesz uzyskać np. tak:

yum info NAZWA

Jak edytować pliki należące do root'a?

otwórz plik tak: su -c "mcedit /katalog/plik.txt"
lub tak: su -c "nano /katalog/plik.txt"
lub tak: su -c "vim /katalog/plik.txt"
Question.png
Co to za dziwna składnia poleceń?
W niektórych miejscach lista paczek będzie zapisywana z nawiasami { , } co pozwala zaoszczędzić miejsce i nie wpisywać długiego takiego samego przedrostka itp. np.:

muzyka-{mp3,wma} = muzyka-mp3 muzyka-wma

trudniejszy realny przykład: yum install gstreamer-{ffmpeg,plugins-{ugly,bad}}
ozn. to samo co: yum install gstreamer-ffmpeg gstreamer-plugins-ugly gstreamer-plugins-bad

Automatyczna konfiguracja

Istnieją nieoficjalne programy do automatycznej konfiguracji i instalacji popularnych aplikacji z poza repozytorium (java, flash itp.). Przeznaczone są one głównie dla początkujących użytkowników. Najpopularniejsze spośród nich to:

Uwaga! Aplikacje mogą powodować konflikty między sobą!

Automatyczne logowanie

zobacz: Automatyczne logowanie

Konfiguracja usług systemowych

zobacz: Usługi

Inne typowe problemy początkujących

zobacz: Typowe problemy

Sprzęt

Konfiguracja internetu

Neostrada TPSA i Netia

Linnet jest to program do konfiguracji internetu na Linuksie. Program działa na 32 bitowych jak i 64 bitowych systemach. Ściągnij Linnet

Modemy obsługiwane przez aplikację:

  • Sagem Fast
  • Speedtouch
  • ZXDSL

Umożliwia skonfigurowanie połączeń:

  • Neostrada
  • Netia(linia TP)
  • Netia(linia Netii)

Aplikację używamy z konta root! Tak więc logujemy się poprzez:

su -

Uruchamiamy aplikację poprzez:

./linnet -i
Note.png
Notatki
naprawdę potrzebny jest restart? niech ktoś dopisze co trzeba przeładować, żeby poszło bez restartu
Wszystko robimy zgodnie z poleceniami. Na koniec restart komputera. Od teraz nawiązujemy internet komendą (oczywiście wykonujemy ją z konta root):
./linnet -p

Rozłączanie się z internetem:

./linnet -r

Dodanie programu do autostartu:

./linnet -a


Uwaga! W razie problemów, proszę uważnie przeczytać ten temat na forum: Problem Z Neostradą/modemem Pod Fedora 12

Jak zainstalować sterowniki do karty graficznej?

Echo-SIGs-48px.pngNvidia

Warn.png
W Fedorze nigdy nie instaluj sterowników Nvidia z paczki dostępnej na stronie producenta.
Korzystaj wyłącznie z paczek RPM przygotowanych dla danej wersji systemu

Źródło: fedoraforum.org
1. Zainstaluj repozytorium RPMfusion

2. Zaloguj się na konto root
su
3. Zaktualizuj system
yum update

4. Zainstaluj sterownik:

  • Dla GeForce 8 i nowszych:
yum install kmod-nvidia

Sterowniki nvidia dla jądra PAE:

yum install kmod-nvidia-PAE
  • Dla GeForce 6/7:
yum install kmod-nvidia-304xx

Sterowniki 304xx dla jądra PAE:

yum install kmod-nvidia-304xx-PAE
  • Dla GeForce FX:
yum install kmod-nvidia-173xx

Sterowniki 173xx dla jądra PAE:

yum install kmod-nvidia-173xx-PAE

5. Upewnij się, że sterownik nouveau jest usunięty z initramfs:

mv /boot/initramfs-$(uname -r).img /boot/initramfs-$(uname -r)-nouveau.img
dracut /boot/initramfs-$(uname -r).img $(uname -r)

Sterowniki legacy serii 96xx i 71.xx nie są wspierane. Zalecany sterownik dla tych kart to nouveau.

Przydatne linki:
Dodatkowe informacje o sterownikach

AMD

Źródło: fedoraforum.org
1. Zainstaluj repozytorium RPMfusion

2. Zaktualizuj system:
yum update

3. Zainstaluj sterowniki :

  • Radeon HD 5000 i nowsze:
yum install kmod-catalyst xorg-x11-drv-catalyst
Sterowniki dla jąder PAE:
yum install kmod-catalyst-PAE xorg-x11-drv-catalyst

4. Upewnij się, że sterownik radeon jest usunięty z initramfs:

mv /boot/initramfs-$(uname -r).img /boot/initramfs-$(uname -r)-radeon.img
dracut /boot/initramfs-$(uname -r).img $(uname -r)

Obsługa partycji NTFS

Teoretycznie partycje te powinny być widoczne w systemie zaraz po instalacji, ale czasem zdarza się, że tak nie jest. Są trzy sposoby, aby uzyskać dostęp do partycji windowsowych ntfs. Bez względu na wybrany sposób należy upewnić się, że paczka ntfs-3g jest zainstalowana w systemie poleceniem

rpm -q ntfs-3g

Sposób 1. edycja pliku /etc/fstab

Poleceniem su -c "fdisk -l" należy sprawdzić pod jaką nazwą występują partycje ntfs (będą oznaczone jako HPFS/NTFS) np. /dev/sda2, tworzymy folder do którego będzie montowana partycja ntfs

su -c "mkdir /media/win"

Następnie jako root edytujemy plik /etc/fstab

dopisujemy do fstab

 /dev/sda2     /media/win      ntfs-3g     defaults       0 0 

i zapisujemy plik. Jeżeli chcesz, aby wszyscy użytkownicy mogli zapisywać na partycji NTFS dopisz

 /dev/sda2     /media/win      ntfs-3g     users,defaults       0 0 
Ostatecznie polecenie
su -c "mount -a"
ponownie zamontuje wszystkich systemy plików wymienione w fstab (poza tymi, których wpisy zawierają słowo kluczowe "noauto").

Sposób 2. mechanizm udisks2

Otwieramy plik /usr/share/polkit-1/actions/org.freedesktop.udisks2.policy w dowolnym edytorze tekstu, np. w nano:

su -c "nano /usr/share/polkit-1/actions/org.freedesktop.udisks2.policy"

i odnajdujemy sekcję zaczynającą się od linijki <action id="org.freedesktop.udisks2.filesystem-mount-system">'.

Zmieniamy wiersze zaczynające się od słowa allow na takie jak ponizej:

<defaults>
      <allow_any>yes</allow_any>
      <allow_inactive>yes</allow_inactive>
      <allow_active>yes</allow_active>
    </defaults>
  </action>

Po czym zapisujemy zmiany.

Bluetooth

Fedora 15 sprawia czasami problemy z wbudowanymi adapterami Bluetooth w laptopach. Przy domyślnym ustawieniu nie widać innych urządzeń. Nie można też zmienić widoczności naszego komputera. Aby to zmienić, należy:

  • Włączyć Bluetooth
  • Otworzyć terminal jako root

Następnie należy wpisać następujące polecenie (aby system reagował w oczekiwany przez nas sposób za każdym razem, gdy Bluetooth będzie włączany) :

# systemctl enable bluetooth.service

Na koniec należy uruchomić Bluetooth:

# systemctl start bluetooth.service

Od tej pory system będzie mógł wysyłać i odbierać pliki od innych urządzeń.

Aplikacje

Gnome shell przydatne dodatki

Wszystkie dodatki instaluje się yumem:
yum install Nazwa_dodatku
  • gnome-tweak-tool - narzędzie umożliwiające zmianę ustawień pulpitu (wygląd, ikony itp.)
  • gnome-shell-extensions-alternative-status-menu - dodaje na stałe m.in. przycisk wyłącz komputer do menu gnome (domyśnie należy przytrzymać Alt)
  • gnome-shell-extensions-native-window-placement - zmienia układ podglądu otwartych okien
  • gnome-shell-extensions-user-theme - dodaje możliwość przeglądania dostępnych kompozycji pulpitu bezpośrednio z poziomu gnome shell
  • gnome-shell-extensions-drive-menu - dodaje do panelu systemowego menu ułatwiające zarządzanie dyskami wymiennymi
  • gnome-shell-extensions-dock - dodaje do prawej strony ekranu przełącznik zadań

Przywrócenie działania klawisza Delete w Nautilusie

[1]

  • Zainstaluj
    sudo yum install dconf-editor
  • Uruchom
    dconf-editor
  • Wejdź do gałęzi:
    org > gnome > desktop > interface 
    i zaznacz: can-change-accels
  • Otwórz Nautilusa.
  • Zaznacz jakiś plik i otwórz menu Edycja.
  • Najedź myszą (nie klikaj!) na Przenieś do kosza.
  • Nciśnij Delete aby usunąć obecny skrót.
  • Naciśnij drugi raz Delete aby zdefiniować nowy skrót.
  • Wróć do dconf-editor i odznacz: can-change-accesl.

Libreoffice (odpowiednik OpenOffice.org)

Tylko najpopularniejsze pakiety:

su -c "yum install libreoffice-{base,draw,impress,math,writer,calc,langpack-pl}"

Użytkownicy KDE dodatkowo mogą zainstalować:

su -c "yum install libreoffice-kde"

użyj yum search lub yumex, by zobaczyć resztę

Czcionki

Czcionki Liberation od RedHat

W zastępstwie powszechnie używanych w Windows czcionek: Times New Roman, Arial, Courier New RedHat stworzył zestaw czcionek Liberation Fonts:

su -c "yum install liberation\*"
Czcionki z systemu Windows
wget --referer=http://www.mjmwired.net/resources/mjm-fedora-f11.html \
http://www.mjmwired.net/resources/files/msttcore-fonts-2.0-3.noarch.rpm

instalacja

su -c "yum localinstall --nogpgcheck msttcore-fonts-*.noarch.rpm"
Rendering czcionek (o ile potrzebny)

Uwaga ! Należy stosować tylko jedno rozwiązanie.

  • freetype-freeworld
su -c "yum install freetype-freeworld"

Uwaga: jeśli po instalacji paczki freetype-freeworld Twoje czcionki stały się niewyraźne to usuń tę paczkę (zamiast install wpisz remove). Nie jest to żaden błąd, po prostu przesadziłeś z wygładzaniem czcionek.

  • freetype-infinality
su
rpm -Uvh http://www.infinality.net/fedora/linux/infinality-repo-1.0-1.noarch.rpm 
yum install freetype-infinality fontconfig-infinality libXft-infinality

Następnie restartujemy system.

Google

Google Earth

su -c "yum install {freetype,glib2,libxml2,libSM,mesa-libGL,\
libXcursor,libXfixes,libXi,libXinerama,libXrandr,libXrender}.i686"
wget http://dl.google.com/earth/client/current/GoogleEarthLinux.bin
chmod u+x GoogleEarthLinux.bin
sh GoogleEarthLinux.bin


Wersja 64-bitowa
Note.png
Notatki
Instalacja za pomocą yuma kończy się błędem, można by rpm -Uvh, ale nie wiem czy będzie działać

Tworzymy nowy plik konfiguracyjny repozytorium:

su -c "gedit /etc/yum.repos.d/google-earth.repo"

Do pliku wpisujemy:

[google-earth]
name=google-earth
baseurl=http://dl.google.com/linux/earth/rpm/stable/x86_64
enabled=1
gpgcheck=1

Wychodzimy zapisując plik. Importujemy klucz publiczny repozytorium Google:

su -c "rpm --import https://dl-ssl.google.com/linux/linux_signing_key.pub"

Instalujemy Google Earth:

su -c "yum install google-earth-stable redhat-lsb.i686"

Jeśli korzystamy z własnościowych sterowników nvidii konieczne będzie doinstalowanie 32-bitowych bibliotek:

su -c "yum install xorg-x11-drv-nvidia-libs.i686"

Wine - uruchamianie programów z MS Windows

Wine"oprogramowanie umożliwiające wykonywanie aplikacji przeznaczonych dla Microsoft Windows w środowisku systemu operacyjnego klasy Unix (Linux, Solaris, FreeBSD)". (żródło: wikipedia)

su -c "yum install wine"

PlayOnLinux

PlayOnLinux to projekt wspomagający instalację gier i programów na wine. Posiada sporą bazę skryptów konfigurujących wine pod odpowiednie tytuły. Należy wpierw zainstalować repozytorium

su -c "rpm -ihv http://rpm.playonlinux.com/playonlinux-yum-4-1.noarch.rpm"

A potem samo PlayOnLinux

su -c "yum install playonlinux"

Compiz Fusion

Tip.png
Compiz Fusion nie jest kompatybilny z Gnome 3
Compiz jest dostarczany z myślą o środowiskach: Xfce, Mate, Lxde.

Najpierw sprawdzamy czy mamy włączony direct rendering - bez tego ani rusz!

glxinfo | grep direct

Powinniśmy dostać w odpowiedzi: "direct rendering: Yes". Jeżeli nie - należy zainstalować odpowiednie sterowniki do karty graficznej.
Jeśli mamy direct rendering można przystąpić do instalacji:

su
yum install compiz compiz-manager compiz-bcop ccsm emerald-themes emerald fusion-icon \
fusion-icon-gtk compizconfig-python compiz-plugins-unsupported \
compiz-plugins-main compiz-plugins-extra
W zależności od używanego środowiska graficznego instalujemy:
yum install compiz-mate
yum install compiz-lxde
yum install compiz-xfce

Instalacja programów w postaci binarki

zobacz: Instalacja programów w postaci binarki

Multimedia

Instalacja kodeków

Instalacja kodeków potrzebnych do odtwarzania muzyki, filmów etc.

su -c "yum install gstreamer-{ffmpeg,plugins-{bad,good,ugly}} \
xine-lib-extras{,-freeworld} libtunepimp-extras-freeworld"

Instalacja popularnych odtwarzaczy i edytorów multimedialnych.

Istnieje wiele programów multimedialnych stworzonych dla Linuksa, najpopularniejsze z nich to:

Wszystkie powyższe programy dostępne są poprzez yuma.

Audacious (odpowiednik Winampa):

su -c "yum install audacious audacious-plugins{,-vortex,-wavpack,-freeworld{,-mp3,-ffaudio,-aac}}"

listę pozostałych pluginów uzyskasz wpisując (wyjście za pomocą q)

yum info audacious-plugin\* |less
Ciekawostka: Aplikację można kontrolować i monitorować również z konsoli. Dostępne opcje po wydaniu polecenia:
audacious2 --help (podstawowe) oraz audtool2 help (szczegółowe)

Qmmp (odpowiednik Winampa):

su -c "yum install qmmp{,-plugins-freeworld}"

Edycja plików audio (remix, oczyszczanie, efekty):

su -c "yum install audacity"

To samo z możliwością eksportu do mp3:

su -c "yum install audacity-freeworld"

Polecane do oglądania filmów: smplayer

su -c "yum install smplayer"

Cięcie, montowanie filmów:

su -c "yum install avidemux"

oraz pozostałe aplikacje do edycji filmów

Instalacja programów do nagrywania płyt CD/DVD

GNOME

su -c "yum install brasero"

KDE

su -c "yum install k3b k3b-extras-freeworld"

Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie aby używać tych programów niezależnie od ulubionego środowiska.

Odtwarzanie filmów DVD pod Linuksem

Fedora 17 zawiera domyślnie zainstalowane pakiety libdvdread i libdvdnav odpowiadające za odtwarzanie płyt dvd.

W przypadku nośników zabezpieczonych, między innymi systemem css konieczna jest instalacja pakietu libdvdcss. Ponieważ sytuacja prawna libdvdcss jest dość niejasna nie został on standardowo dołączony do Fedory 19. W celu jego instalacji należy skorzystać ze źródeł zewnętrznych:

su -
yum install http://ftp-stud.fht-esslingen.de/pub/Mirrors/rpm.livna.org/livna-release.rpm
yum install libdvdcss
Można wyłączyć repozytorium livna:
yum-config-manager --disable livna

Instalacja kodeków potrzebnych do odtwarzania np. filmów rmvb

System 32 bitowy

Pobieramy binarne kodeki

wget http://www.mplayerhq.hu/MPlayer/releases/codecs/all-20110131.tar.bz2

Jeśli instalowaliśmy mplayer to katalog /usr/lib/codecs powinien być już utworzony, jeśli nie to robimy to sami

su -c "mkdir /usr/lib/codecs"

Na koniec wypakowujemy kodeki

su -c "tar xvjf all-20110131.tar.bz2 --strip=1 -C /usr/lib/codecs"

System 64 bitowy

Pobieramy binarne kodeki

wget http://www1.mplayerhq.hu/MPlayer/releases/codecs/essential-amd64-20071007.tar.bz2

Jeśli instalowaliśmy mplayer to katalog /usr/lib64/codecs powinien być już utworzony, jeśli nie to robimy to sami

su -c "mkdir -p /usr/lib64/codecs"

Na koniec wypakowujemy kodeki

su -c "tar xjvf essential-amd64-20071007.tar.bz2 --strip=1 -C /usr/lib64/codecs"

Przykładowa konfiguracja odtwarzacza smplayer

Ustawienie napisów, tak by były wyświetlana na dole filmu:

Wykonujemy polecenie uruchom (ALT+F2) i wpisujemy:

gedit ~/.mplayer/config

Lub, jeśli używamy KDE:

kwrite ~/.mplayer/config

Do otwartego pliku dopisujemy:

vf=expand=0:-190:0

Zapisujemy plik i wychodzimy z edytora. Położenie napisów można dostosować do własnych potrzeb zmieniając wartość -190.

Konfiguracja programu, jeśli polskie znaki nie są poprawne wyświetlane:

Wchodzimy w Opcje->Ustawienia odnajdujemy zakładkę Napisy i zmieniamy Domyślne kodowanie napisów na CP1250.


Internet - przeglądarki, komunikatory, e-mail

Gadu-Gadu, czyli Kadu

Odpowiednikiem GG jest w Fedorze (linuksie) Kadu.
Paczki znajdują się na wiki

Skype

Instalujemy

 yum -y install libX11.i686 libv4l.i686 alsa-plugins-pulseaudio.i686 qt.i686 libXScrnSaver.i686 libXv.i686 libQtGTL.i686 

Następnie dodajemy repo

 echo "[skype]
name=Skype Repository
baseurl=http://download.skype.com/linux/repos/fedora/updates/i586
enable=1
gpgcheck=0
gpgkey=http://www.skype.com/products/skype/linux/rpm-public-key.asc" > /etc/yum.repos.d/skype.repo

A na koniec

yum -y install skype

Podziękowania dla użytkowników thof oraz Grzesiek O.

Pidgin

Pidgin to zaawansowany komunikator, który może łączyć się z sieciami AIM, MSN, Yahoo!, XMPP (w tym Google Talk), ICQ, IRC, SILC, SIP/SIMPLE, Novell GroupWise, Lotus Sametime, Bonjour, Zephyr, MySpaceIM, Gadu-Gadu oraz QQ, wszystkie za jednym razem. Potrafi również sprawdzać pocztę, w przypadku niektórych sieci np. GMail.

su -c 'yum install pidgin'

Empathy

Od Fedora 12 Pidgin przestał być domyślnym komunikatorem w GNOME, na rzecz bardziej (?) zaawansowanego komunikatora empathy.

su -c 'yum install empathy'

Opera

Pobierz Opera.
Zainstaluj paczkę rpm przy pomocy yum:

su -c "yum install --nogpg opera-*.rpm"

Chromium

Chromium to port przeglądarki Google Chrome dla Linuksa.

su
cd /etc/yum.repos.d
wget http://repos.fedorapeople.org/repos/spot/chromium/fedora-chromium-stable.repo
yum install chromium

Google Chrome

Przeglądarkę można pobrać ze strony programu. Po instalacji utworzone zostanie repozytorium google-chrome. Aktualizacje odbywać się będą automatycznie.

Dropbox

Program można pobrać bezpośrednio ze strony projektu.
Użytkownicy Kde mogą skorzystać z dropbox-servicemenu-kde dodającego menu kontekstowe dropbox w dolphine.
W środowisku MATE wystarczy doinstalować rozszerzenie caja-dropbox z repozytorium RPMfusion

su -c "yum install caja-dropbox"

Instalacja Adobe Flash Plugin

System 32 bitowy

Instalujemy repozytorium Adobe:

su -c "rpm -ivh http://linuxdownload.adobe.com/adobe-release/adobe-release-i386-1.0-1.noarch.rpm"

i plugin

su -c "yum install flash-plugin"

System 64 bitowy

Analogicznie instalujemy repozytorium Adobe dla systemu 64-bitowego:

su -c "rpm -ivh http://linuxdownload.adobe.com/adobe-release/adobe-release-x86_64-1.0-1.noarch.rpm"

i plugin

su -c "yum install flash-plugin"

Po ponownym uruchomieniu przeglądarki powinniśmy mieć dostępny Shockwave oraz Flash.

Odtwarzanie multimediów w Firefoksie

W celu oglądania klipów multimedialnych w przeglądarce należy zainstalować:

su -c "yum install npapi-vlc"

Ewentualnie:

su -c "yum install totem totem-mozplugin"

Istnieje bardzo dobry dodatek dla przeglądarki firefox: Media Player Connectivity, odtwarzający strumienie multimedialne w zewnętrznym odtwarzaczu.
Zwykłe programy linuksowe jako pluginy w firefox:

su -c "yum install mozplugger"

Instalacja Java

Instalacja OpenJDK

Note.png
Notatki
Przeglądarka Google Chrome nie współpracuje z pluginem OpenJDK.

Na 99% Twoje potrzeby javy spełnia wersja OpenJDK (również w przeglądarce). Instalacja wraz z pluginem do przeglądarki.

su -c "yum install java-*-openjdk icedtea-web"

Zawsze jest 1%, który musi mieć wersję od Sun. (Oracle)

Instalacja Sun Java JRE / JDK

zobacz: Instalacja Sun Java JRE, JDK

Poczta e-mail

Powiadomienie o nowej poczcie

  • dowolne konto pocztowe mogą sprawdzać programy:
    • mail-notification
    • xfce4-mailwatch-plugin
    • gnubiff
  • idealne dla GMail
    • checkgmail
    • gnome-gmail-notifier

Klient poczty

Mozilla Thunderbird + Mozilla Sunbird (Lightning)
su -c "yum install thunderbird thunderbird-lightning"
GNOME Evolution

Podobny do MS Outlook

su -c "yum install evolution"

i dodatki

yum info evolution\* |less
Claws Mail

Lekki klient poczty

su -c "yum install claws-mail claws-mail-plugins"

inne pluginy

yum info claws-mail-plugins\* |less

Administracja

Zaplanowane zadania

Najprostszym sposobem planowania zadań w systemie jest program gnome-schedule

yum install gnome-schedule

do poprawnego działania wymaga włączenia usług cron i at. Zobacz też: RHEL>Automated Tasks
Można również włączyć zadanie w czasie bezczynności systemu (jak wygaszacz ekranu) za pomocą xautolock np.

xautolock -time 1 -locker NAZWA_PROGRAMU

gdzie -time 1 ozn. 1 minutę. Taki wpis można dodać do autostartu.

Wirtualizacja

zobacz: Kategoria:Wirtualizacja

Serwer WWW

Tip.png
Fedora na serwer?
Istnieje plugin pozwalający instalować tylko aktualizacje bezpieczeństwa, co napewno przyda się na serwerze.
Jeśli szukasz podobnego systemu z dłuższym niż Fedora okresem wsparcia (1 rok), powinieneś wypróbować bazującego na RHEL CentOS

zobacz: Kategoria:Serwery i sieci

Inne źródła pomocy, polecane strony

Przejrzyj nasze artykuły może znajdziesz tam to czego szukasz. Przeszukaj nasze forum, większość problemów się powtarza. Najlepsze wyszukiwanie postów na forum (trud WalDo) dla firefox (również z IE7), opery i w każdej przeglądarce
wpisując w google.pl → site:fedora.pl pytanie

Polskie

przewodniki po instalacji, poradniki

http://fedora-11.blogspot.com

ogólnie o Linuksie

http://www.google.pl/linux
http://jakilinux.org - różne artykuły, a w tym dotyczącym fedory znajduje się dużo odnośników do pomocnych stron
http://www.linuxnews.pl/ - nowości ze świata Linuksa
http://www.linux.pl - koniecznie przejrzyj artykuły w sekcji "newbie"
http://www.linuksowo.pl – polskie forum linuksowe
http://www.dragonia.pl - magazyn użytkowników otwartego oprogramowania
http://pl.wikibooks.org/wiki/Kategoria:Linux - podręczniki w budowie
Faq/Howto, Opisy, porady, gotowe rozwiązania
Zbiór linków na tematy powiązane z linuksem
wiele innych stron (bogate, czasem archaiczne treści, ale warto przejrzeć)
http://students.mimuw.edu.pl/SO
http://students.mimuw.edu.pl/SO/Linux
http://linux.msstudio.com.pl
http://www.linuxpl.org/LPG
http://www.linuxpl.org/SAG
http://thecamels.org/artykuly
http://linux.rk.edu.pl
http://techscott.wordpress.com/linux/ksiega-czarow/ - lista pogrupowanych ciekawych poleceń shella
http://dief.republika.pl/main.html - krótki kurs programowania w bash

dokumentacja z innych dystrybucji

Uwaga: Pewne elementy mogą się znacznie różnić od tych występujących w fedorze. Nie próbuj na siłę instalować oprogramowania innym narzędziem niż yum/rpm. Położenie niektórych plików/ustawień może być trochę inne niż w fedorze.
Dystrybucje bazujące na rpm:
http://pl.docs.pld-linux.org
http://wiki.suse.pl
http://wiki.mandriva.com/pl
inne:
http://wiki.arch-linux.pl/wiki/Artykuły
http://wiki.archlinux.org/
http://gentoo.org/doc/pl na początek http://www.gentoo.org/doc/pl/articles
http://dug.net.pl/lib/index.php
http://forum.ubuntu.pl/forumdisplay.php?f=142
http://www.loz.republika.pl - Linux From Scratch - Linux od zera

Zagraniczne

przewodniki po instalacji, poradniki

http://www.mjmwired.net/resources
http://www.my-guides.net
http://howtoforge.net/howtos/linux/fedora
http://optics.csufresno.edu/~kriehn/fedora/fedora.html
http://www.techotopia.com/index.php/Fedora_Desktop_Essentials
http://www.techotopia.com/index.php/Fedora_Linux_Essentials
http://www.fedoraguide.info
http://fedorafaq.org
http://www.dnmouse.org

fedoraproject.org

http://docs.fedoraproject.org
http://fedoraproject.org/wiki
http://fedorasolved.org
http://fedoraforum.org
http://planet.fedoraproject.org
http://directory.fedoraproject.org

redhat

Red Hat Resource Center
Red Hat Enterprise Linux Documentation
Red Hat Knowledgebase
CentOS darmowy system budowany z tych samych źródeł co RedHat (celem jest 100% binarna kompatybilność)
Fedora And Red Hat System Administration (en.wikibooks.org)
Ex436 I Ex442, krótko... linki z forum.fedora.pl
The SELinux Notebook - The Foundations - 2nd Edition

linux

Learn Linux The Hard Way - interaktywna konsola wraz omówieniem poleceń i ćwiczeniami z konfiguracji
Unix commands (flash)
Unix na Wikibooks
lista zamienników oprogramowania lub druga lista lub trzecia lista
The Linux Documentation Project ogromny spis zaawansowanych porad
www.linuxdriver.co.il/resources ogromny spis zaawansowanych porad
http://linux.die.net ogromny... ahh j.w.
http://www.ibm.com/developerworks/linux/ j.w.
http://www.cyberciti.biz/faq w szczególności Linux Shell Scripting Tutorial
http://www.linux.org/lessons Linux Online - Linux Courses
http://www.linux.com/learn

inne

DistroWatch.com: Fedora
http://rpm.pbone.net - paczki rpm
http://digg.com/linux_unix - Digg - Linux/Unix (ciekawostki, poradniki, nowości)
http://lxr.linux.no - coś dla programistów, kod źródłowy m.in. linuksa
The Open Group - trochę tekstu o standardach

Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Wiki
Nawigacja
Inne
Narzędzia