Poradnik F12 (Constantine)

Z Fedora Wiki

Wystarczy się zarejestrować

Poradnik powstał z inicjatywy użytkowników Forum Fedora.pl
Wszelka pomoc w testowaniu, aktualizacji oraz ulepszaniu Poradnika jest mile widziana.

O Fedorze

Fedora (dawniej Fedora Core) jest jedną z najpopularniejszych dystrybucji Gnu/Linuxa, tworzoną przez społeczność skupioną wokół Projektu Fedora, założonego i wspieranego przez firmę Red Hat. Fedora zawiera wyłącznie wolne oprogramowanie i w związku z tym można ją bezpłatnie instalować, modyfikować i rozpowszechniać. Powoduje to również pewne ograniczenia. Rozwiązania objęte ochroną patentową (szczególnie w USA), takie jak kodeki audio-video, oraz sterowniki o zamkniętym kodzie źródłowym nie są dostarczane wraz z dystrybucją. Twórcy Fedory stawiają na innowacyjność, dlatego też kolejne wydania zawierają najnowsze dostępne oprogramowanie, nawet jeśli prace nad stabilną wersją nie zostały jeszcze ukończone. Z tego powodu, oraz faktu ścisłego powiązania z Red Hatem często, lecz niesłusznie Fedorę określa się mianem "poligonu Red Hata". Fedorę stosuję się zarówno jako system operacyjny dla komputerów domowych, jak i serwer www, ftp itp.

Dokumentacja Fedory - znajdziesz tu obszerny opis (również po polsku) nowości w tym wydaniu Fedory, opis instalacji, wiki, faq, jak zabezpieczyć system itd. Bardzo dobrym źródłem wiedzy jest również dokumentacja RHEL oraz linki na końcu tego poradnika.
Wersje poradnika:
Poradniki dla kolejnych wersji systemu, są prowadzone osobno.
Brakuje mi tu...
Jeśli nie znalazłeś tutaj tego czego szukasz, możesz zgłosić swoją propozycję w zakładce dyskusja

Oznaczenia:

Ikona z dowolnego obrazka

Składnia: {{*|Warn.png}}

Wszystko OK

Składnia: {{*}}

Informacja ewoluująca z poprzedniej wersji, jeszcze nikt jej nie sprawdził. Sprawdź jeśli możesz i usuń ikonkę.

Składnia: {{!}}

Bug, porada nie działa z jakiś powodów. Jeśli znasz powód dopisz.

Składnia: {{!!}}

Spis treści

Ogólne

Aktualizacja z poprzedniej wersji

Użytkowników zainteresowanych "upgradem" do nowszej wersji odsyłam do YumUpgradeFaq. Zaleca się zastosowanie przeznaczonego specjalnie do tego celu programu PreUpgrade. Yum potrafi dokonać aktualizacji systemu tylko pomiędzy kolejnymi wersjami np z F11 do F12. PreUpgrade istnieje od wersji F8 i aktualizuje bezpośrednio do najnowszej wersji Fedory. Nie ma potrzeby aktualizowania systemy do każdej kolejnej wersji jak to ma miejsce w przypadku użycia aplikacji Yum. Dla przykładu: jest możliwa bezpośrednia aktualizacja z F10 do F12.

Spiny Fedory

Istnieje kilka oficjalnych "spinów", które są po prostu poskładanym zestawem oprogramowania do określonych celów np. "Laboratorium elektroniczne"

Od wersji F10 pojawiła się "Omega", nieoficjalny spin na desktop lub laptop. Jest to LiveCD na architekturę i686. Ponieważ posiada wszystkie cechy Fedory + multimedia i kodeki z repozytorium RPM Fusion, działa "prosto z pudełka". Pojawia się zazwyczaj z dużym opóźnieniem (ponad miesiąc).

Jigdo - tworzenie obrazów instalacyjnych z aktualnym oprogramowaniem

Obrazy instalacyjne Fedory bardzo szybko się starzeją (mnóstwo aktualizacji). Jigdo pozwala automatycznie zbudować obrazy ISO z aktualnych paczek. Aplikacja powstała dla Debiana i jest dostępna również dla MS Windows

w fedorze wystarczy: 

su -c "yum install jigdo"

teraz potrzebujemy już tylko plik z rozszerzeniem *.jigdo lub jego adres w sieci

Jeśli już trochę znasz Fedorę proponuję Ci zbudowanie wersji netinst (~200MB) zamiast wszystkich płyt. Ta wersja zawiera tylko instalator, a oprogramowanie jest ściągane w trakcie już samej instalacji.
W najprostszym przypadku wygląda to tak: 

jigdo-lite Fedora-12-i386-netinst.jigdo

lub tak: 

jigdo-lite http://download.fedoraproject.org/pub/fedora/linux/releases/12/Fedora/i386/jigdo/Fedora-12-i386-netinst.jigdo

Właściwie to tyle :) program ściągnie wymagane pliki i utworzy obraz ISO. Aplikacja jednak jest bardziej elastyczna i jeśli mamy już ściągnięte lecz nieaktualne obrazy płyt to jigdo może ich użyć do budowania aktualnej płyty ściągając jedynie nowsze paczki.
Do poczytania:

Ściągnąłem obraz ISO i co dalej?

Po ściagnięciu obrazu ISO Fedory (może to być LiveCD, pełna instalacja na DVD czy instalacja przez sieć w obrazie 'netinstall') plik należy nagrać na płytę korzystając z opcji nagrywania obrazu płyty. Nie należy nagrywać obrazu ISO tak jak np. plików z danymi.

Aby uniknąć przykrych niespodzianek (np. brak możliwości uruchomienia komputera z płyty instalacyjnej) przed nagraniem obrazu na płytę należy sprawdzić, czy suma kontrolna SHA256 ściągniętego pliku ISO jest poprawna.

UWAGA! Nie porównuj sum kontrolnych obrazów z umieszczonymi tu ciągami kodów.
Pliki Fedora-12-xxx-CHECKSUM dla procesorów 32-bitowych oraz procesorów PowerPC mają inną zawartość i są umieszczone w odpowiednich dla tych procesorów katalogach. Inne będą dla architektur i386, x86_64, ppc. 
sha256sum <nazwa_obrazu>.iso

czyli np. 

sha256sum Fedora-12-x86_64-netinst.iso

W wyniku tej operacji otrzymujemy: 

87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27 Fedora-12-x86_64-netinst.iso

Otrzymany ciąg znaków porównujemy z odpowiednim ciągiem znaków odczytanym z pliku Fedora-12-x86_64-CHECKSUM znajdującym się w tym samym katalogu co ściągnięty wcześniej obraz ISO.
Przykładowo zawartość tego pliku dla Fedory 12 dla 64-bitowych procesorów to 

-----BEGIN PGP SIGNED MESSAGE-----
Hash: SHA1

c899659b8a7ceb8f005fc1a300b4e21c984a48fd7b8d8a332ed24bf8c3c479e8 *Fedora-12-x86_64-DVD.iso
74097f55d8dd3d7cc7bfe86f5154b5b96a7e38104c9140551b546fee4ef88543 *Fedora-12-x86_64-disc1.iso
36e9148f66bca27811fbbae1e25941950ab0e3641d97ec6439494ae99228083c *Fedora-12-x86_64-disc2.iso
3f43b1dfe2cd3ac221cc87d3441b0cc6f85d3fc8d29e15497f8dc376c60fb94c *Fedora-12-x86_64-disc3.iso
2ad8636534cccde8bd1ea943ad0d5e475cdec4d7792a5d76a4143deb7c4d3646 *Fedora-12-x86_64-disc4.iso
9fc34ab7213b12621226a8d34e9c90bf854a6d2b6a77b5f41ac8e85c12d9184e *Fedora-12-x86_64-disc5.iso
87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27 *Fedora-12-x86_64-netinst.iso
-----BEGIN PGP SIGNATURE-----
Version: GnuPG v1.4.5 (GNU/Linux)

iQIVAwUBSvurtp0cw0hXu8y6AQJW1xAAsxiGQa+DiDgzGYVPAZ4LWI5ei6Uyvo37
[...]
V7y4mK1Bdmo=
=WgTm
-----END PGP SIGNATURE-----
Jak widać podany wyżej w przykładzie plik Fedora-12-x86_64-netinst.iso został ściągnięty poprawnie. Jego suma kontrolna równa jest sumie przypisanej temu obrazowi w pliku Fedora-12-x86_64-CHECKSUM (87569889fe1f05b8f74e7045caa4957ab1126744ca2d276704520f111eb1bb27). Możemy więc przystąpić do nagrania obrazu na płytę.

Możliwe jest sprawdzenie sum automatycznie (również wszystkich płyt naraz) dzięki opcji -c, podając tym razem jako argument plik z sumami kontrolnymi. 

sha256sum -c Fedora-12-x86_64-CHECKSUM

Podział dysku

Proponowany ręczny (o ile nie wybrałeś automatycznego na LVM) podział dysku:

Więcej o partycjach w artykule: Podstawy_Linuksa

Podstawy - zarządzanie pakietami

Programy w Fedorze dostarczane są w postaci pakietów binarnych. Do ich instalacji, oraz zarządzania nimi służy RPM Package Manager. Jego obsługa odbywa się przez wydanie w konsoli polecenia rpm wraz z żądanymi opcjami. Najczęstsze zastosowania to:

Pakiety rpm zawierają również spis programów, które są wymagane do ich poprawnego działania. W przypadku, gdy w naszym systemie brak jest wymaganego programu lub biblioteki instalacja zakończy się niepowodzeniem – otrzymamy komunikat o niespełnionych zależnościach.

W celu ułatwienia pracy z tak skonstruowanymi pakietami powstał program yum, który sprawdzi za nas listę zależności i w razie potrzeby ściągnie odpowiednie programy i je zainstaluje. Z yuma także korzystamy w konsoli, najczęstsze zastosowania to:

Yum posiada własną bazę pakietów (tak zwanie repozytoria), z których są one ściągane i instalowane w systemie. Istnieje nakładka graficzna na yuma - yumex. Instalujemy ją (jak się można domyślić): 

su -c "yum install yumex"

Oczywiście pamiętamy, że "su -c" jest dla nadania praw administratora systemu, które są wymagane do zarządzania pakietami.

Jeśli dopiero zainstalowałaś/zainstalowałeś Twoją Fedorę, to bardzo często będziesz korzystać z rpm i yuma.

Więcej na temat yum, rpm i ciekawych opcji, które ułatwią Ci administrację Fedorą przeczytasz w artykule Zarządzanie_pakietami

Jak uruchomić terminal w trybie graficznym?

Gnome

Wciskamy Alt + F2 i wpisujemy: 

gnome-terminal

KDE

Wciskamy Alt + F2 i wpisujemy: 

konsole
Terminal wirtualny
Naciśnij Ctrl + Alt + F2 aby przełączyć się do konsoli. Naciśnij Ctrl + Alt + F1 (lub Ctrl + Alt + F7 po ponownym zalogowaniu) aby powrócić do sesji X-Windows

Jak zalogować się na konto roota?

Wpisz w terminalu 

su -
Logowanie na konto root z poziomu graficznego menadżera logowanie GDM
Jest domyślnie wyłączone i nie zalecane. Ale dla upartych istniej możliwość włączenia tej opcji

Jak dokonać aktualizacji systemu? 

su -c "yum update"

Jak dodać repozytorium RPMFusion?

Logujemy się na roota: 

su -

Następnie dodajemy repozytoria: 

rpm -Uvh http://download1.rpmfusion.org/free/fedora/\
rpmfusion-free-release-stable.noarch.rpm \
 http://download1.rpmfusion.org/nonfree/fedora/\
rpmfusion-nonfree-release-stable.noarch.rpm

Uwaga: Instalacja sterowników i programów multimedialnych wymaga dodania tego repozytorium. Zainstaluj je koniecznie.

Programy wymagane w tym poradniku i nie tylko

Zainstaluj zestaw przydatnych małych aplikacji. Jeśli nie robiliśmy tego wcześniej to instalujemy: 

su -c "yum install wget mc"
wget - służy do ściągania plików w konsoli
mc - menadżer plików pod konsolą przykład możliwości konfiguracji

Możesz też wpisywać polecenia "łamiąc" długie linjki tak: 

yum install yum-utils yum-presto yum-plugin-fastestmirror \
htop numlockx powertop preload unace unrar

informacje czym są poszczególne programy możesz uzyskać np. tak: 

yum info NAZWA
Co to za dziwna składnia poleceń?
W niektórych miejscach lista paczek będzie zapisywana z nawiasami { , } co pozwala zaoszczędzić miejsce i nie wpisywać długiego takiego samego przedrostka itp. np.:

muzyka-{mp3,wma} = muzyka-mp3 muzyka-wma

trudniejszy realny przykład: yum install gstreamer-{ffmpeg,plugins-{ugly,bad}}
ozn. to samo co: yum install gstreamer-ffmpeg gstreamer-plugins-ugly gstreamer-plugins-bad

Automatyczne logowanie

zobacz: Automatyczne logowanie

Konfiguracja usług systemowych

Konfiguracja usług została opisana w osobnym artykule: Usługi


Inne typowe problemy początkujących

Krótkie informacje o rozwiązywaniu typowych problemach użytkowników.

Sprzęt

Konfiguracja internetu

Neostrada TPSA i Netia

Linnet jest to program do konfiguracji internetu na Linuksie. Program działa na 32 bitowych jak i 64 bitowych systemach. Ściągnij Linnet

Modemy obsługiwane przez aplikację:

Umożliwia skonfigurowanie połączeń:

Aplikację używamy z konta root! Tak więc logujemy się poprzez: 

su -

Uruchamiamy aplikację poprzez: 

./linnet -i
Notatki
naprawdę potrzebny jest restart? niech ktoś dopisze co trzeba przeładować, żeby poszło bez restartu
Wszystko robimy zgodnie z poleceniami. Na koniec restart komputera. Od teraz nawiązujemy internet komendą (oczywiście wykonujemy ją z konta root): 
./linnet -p

Rozłączanie się z internetem: 

./linnet -r

Dodanie programu do autostartu: 

./linnet -a
Notatki
Skrót Ctrl+Alt+Backspace jest domyślnie wyłączony

Jak zainstalować sterowniki do karty graficznej?

Nvidia

Zainstaluj repozytorium RPMfusion

Uwaga
Po instalacji sterowników należy zastosować czynności wykonywane po instalacji.
Ważne po aktualizacji jądra do nowszej wersji !!!

Na RPMfusion moduły odpowiednie dla najnowszego jądra mogą ukazywać się z opóźnieniem.
Należy poczekać - zazwyczaj nie dłużej niż 2 dni - na nowy moduł. Przez ten czas można uruchamiać system wybierając poprzednie jądro w menu GRUB-a

Dla GeForce 6 i nowszych: 

su -c "yum install kmod-nvidia"

Dla GeForce FX: 

su -c "yum install kmod-nvidia-173xx"

Dla GeForce 4 i starszych: 

su -c "yum install kmod-nvidia-96xx"

Dla Riva TNT2 i podobnych:
Sterownik legacy serii 71xx nie wspiera wersji 1.7 serwera X.Org wykorzystanego w Fedorze 12. Zalecany sterownik dla tych kart to nouveau.

Sterowniki nvidia z kernelem PAE instalujemy poleceniem jak wyżej z końcówką -PAE np.: 

su -c "yum install kmod-nvidia-PAE"
Przed potwierdzeniem instalacji należy się upewnić czy instalowane są sterowniki PAE a nie i686.

Plik:Warn.pngCzynności wykonywane po instalacji:
Źródła: rpmfusion fedoraforum.org

Do opcji kernela w pliku /boot/grub/grub.conf należy dopisać rdblacklist=nouveau, np: 

kernel /vmlinuz-2.6.31.5-127.fc12.i686 ro root=UUID=43e3ga46-2e21-3428a6aa-49e7c2223eg5
LANG=pl_PL.UTF-8 SYSFONT=latarcyrheb-sun16 KEYBOARDTYPE=pc KEYTABLE=pl2 LANG=pl_PL.UTF-8
SYSFONT=latarcyrheb-sun16 rghb quiet rdblacklist=nouveau

su - 
mv /boot/initramfs-$(uname -r).img /boot/initramfs-$(uname -r)-nouveau.img
dracut /boot/initramfs-$(uname -r).img $(uname -r)
su -c "setsebool -P allow_execstack on"

W przypadku jąder PAE do opcji kernela w pliku /boot/grub/grub.conf należy dodatkowo dopisać vmalloc=256m

Pakiety akmod-nvidia
Istnieje możliwość instalacji sterowników Nvidii za pomocą pakietów akmod. Sterowniki te przy zmianie jądra same skompilują się dla nowej wersji podczas startu systemu. Zaletą tego rozwiązania jest brak konieczności aktualizacji pakietów kmod-nvidia wraz z aktualizacją jądra. Zainstalowane dodatkowo zostaną min. pakiety gcc kernel-devel kernel-headers. Aby je zainstalować wystarczy zamienić kmod na akmod podczas instalacji yumem, np: 

su -c "yum install akmod-nvidia"
Czynności wykonywane po instalacji sterowników pozostają takie same.

Przydatne linki:
Lista wspieranych kart graficzych
Opcje konfiguracji X serwera

ATI

Uwaga!
W Fedorze 12 ze względu na brak wsparcia ze strony ATI/AMD tzw. zamknięte sterowniki (fglrx) nie są aktualnie dostarczane. Posiadacze kart ATI/Radeon powinni stosować otwarte sterowniki radeon lub radeonhd

Własnościowy sterownik fglrx dla kart ATI (tylko seria HDxxxx!)

Obecnie istnieje możliwość instalacji na F12 własnościowego sterownika fglrx, jednak wspiera on wyłącznie karty z serii HD. Na wszystkich starszych modelach należy nadal używać otwartego sterownika radeon.

Aktualną instrukcję instalacji zamkniętego sterownika można znaleźć na fedoraforum.org. Do instalacji wykorzystywane jest repozytorium testowe rpmfusion, a co za tym idzie należy być przygotowanym na ewentualne problemy.

Obsługa partycji NTFS

Teoretycznie partycje te powinny być widoczne w systemie zaraz po instalacji, ale czasem zdarza się, że tak nie jest. Są trzy sposoby, aby uzyskać dostęp do partycji windowsowych ntfs:

uwaga!
Bez względu na wybrany sposób należy upewnić się, że paczka ntfs-3g jest zainstalowana w systemie poleceniem 
yum list installed ntfs-3g

Sposób 1. graficzny konfigurator ntfs-config

Należy zainstalować paczkę o nazwie ntfs-config 

su -c "yum install ntfs-config"

a następnie wydać polecenie w terminalu 

su -c "ntfs-config"

w nowo otwartym oknie należy zaznaczyć odpowiadające nam pola, a po restarcie systemu partycje będą montowane automatycznie.

Sposób 2. edycja pliku /etc/fstab

Poleceniem su -c "fdisk -l" należy sprawdzić pod jaką nazwą występują partycje ntfs (będą oznaczone jako HPFS/NTFS) np. /dev/sda2, tworzymy folder do którego będzie montowana partycja ntfs 

su -c "mkdir /media/win"

Następnie jako root edytujemy plik /etc/fstab

dopisujemy do fstab 
 /dev/sda2     /media/win      ntfs-3g     defaults       0 0

i zapisujemy plik.

Jeżeli chcesz aby wszyscy użytkownicy mogli zapisywać na partycji NTFS dopisz 
 /dev/sda2     /media/win      ntfs-3g     users,defaults       0 0
Ostatecznie poleceniem 
su -c "mount -a"
montujemy dodane partycje.

Sposób 3. mechanizm specyficzny dla GNOME

Otwieramy plik /usr/share/polkit-1/actions/org.freedesktop.devicekit.disks.policy w dowolnym edytorze tekstu, np. w nano: 

su -c "nano /usr/share/polkit-1/actions/org.freedesktop.devicekit.disks.policy"

i odnajdujemy sekcję zaczynającą się od linijki <action id="org.freedesktop.devicekit.disks.filesystem-mount-system-internal">.

Zmieniamy wiersze zaczynające się od słowa allow na takie jak ponizej: 

<action id="org.freedesktop.devicekit.disks.filesystem-mount-system-internal">
    <description>Mount a system-internal device</description>
    <description xml:lang="da">Montér en intern enhed</description>
    <message>Authentication is required to mount the device</message>
    <message xml:lang="da">Autorisering er p?kr?vet for at montere et fil system</message>
    <defaults>
      <allow_any>yes</allow_any>
      <allow_inactive>yes</allow_inactive>
      <allow_active>yes</allow_active>
    </defaults>
  </action>

Po czym zapisujemy zmiany.

Aplikacje

OpenOffice.org

Tylko najpopularniejsze pakiety: 

su -c "yum install openoffice.org-{base,draw,impress,math,writer,calc,langpack-pl_PL}"

użyj yum search lub yumex, by zobaczyć resztę

Czcionki

Czcionki Liberation od RedHat

W zastępstwie powszechnie używanych w Windows czcionek: Times New Roman, Arial, Courier New RedHat stworzył zestaw czcionek Liberation Fonts: 

su -c "yum install liberation\*"
Czcionki z systemu Windows 
wget --referer=http://www.mjmwired.net/resources/mjm-fedora-f11.html \
http://www.mjmwired.net/resources/files/msttcore-fonts-2.0-3.noarch.rpm

instalacja 

su -c "yum localinstall --nogpgcheck msttcore-fonts-*.noarch.rpm"
Rendering czcionek (o ile potrzebny) 
su -c "yum install freetype-freeworld"

Uwaga: jeśli po instalacji paczki freetype-freeworld Twoje czcionki stały się niewyraźne to usuń tę paczkę (zamiast install wpisz remove). Nie jest to żaden błąd, po prostu przesadziłeś z wygładzaniem czcionek.

Możesz także skorzystać z paczek w naszym repo.

Compiz Fusion

Rozwiązanie sugerowane przez leigh123@linux

Najpierw sprawdzamy czy mamy włączony direct rendering - bez tego ani rusz! 

glxinfo |grep direct

Powinniśmy dostać w odpowiedzi: "direct rendering: Yes". Jeżeli nie - należy zainstalować odpowiednie sterowniki do karty graficznej.

Skoro mamy direct rendering, idziemy dalej: Dodajemy repozytorium compiz-fusion dla Fedory: 

su -c "rpm -Uhv http://leigh123linux.fedorapeople.org/\
compiz-fusion-release-1-8.noarch.rpm"

Gnome 

su -c "yum install compiz-gnome fusion-icon-gtk compiz-fusion-plugins-unsupported\
 compiz-fusion-plugins-extra compiz-bcop ccsm emerald-themes compizconfig-backend-gconf"

KDE 

su -c "yum install compiz-kde fusion-icon-qt compiz-fusion-plugins-unsupported\
 compiz-fusion-plugins-extra compiz-bcop ccsm emerald-themes compizconfig-backend-kconfig4"

Google

Google Earth 

su -c "yum install {freetype,glib2,libxml2,libSM,mesa-libGL,\
libXcursor,libXfixes,libXi,libXinerama,libXrandr,libXrender}.i686"
wget http://dl.google.com/earth/client/current/GoogleEarthLinux.bin
chmod u+x GoogleEarthLinux.bin
sh GoogleEarthLinux.bin

Google Picasa, Desktop

Tworzymy nowy plik konfiguracyjny repozytorium: 

su -c "gedit /etc/yum.repos.d/google.repo"

Do pliku wpisujemy: 

[google]
name=Google - i386
baseurl=http://dl.google.com/linux/rpm/stable/i386
enabled=1
gpgcheck=1
[google-testing]
name=Google Testing - i386
baseurl=http://dl.google.com/linux/rpm/testing/i386
enabled=1
gpgcheck=1

Wychodzimy zapisując plik. Importujemy klucz publiczny repozytorium Google: 

su -c "rpm --import https://dl-ssl.google.com/linux/linux_signing_key.pub"
Google Picasa 
su -c "yum install picasa"
UWAGA!
Jeśli przy próbie przesyłania zdjęć na picasaweb wystąpi błąd HttpOpenRequest failed (12157) - https://www.google.com/accounts/ClientAuth [13] wówczas należy zainstalować z repozytoriów wine i wykonać jako root polecenie:
cp /usr/lib/wine/wininet.dll.so /opt/google/picasa/3.0/wine/lib/wine
Rozwiązanie problemu pochodzi z FedoraForum.org

Google Desktop 
su -c "yum install google-desktop-linux"

Google Gadgets

w repozytoriach fedory (google.repo nie jest potrzebne) znajduje się Google Gadgets.
wersja z interfejsem GTK (dla GNOME lub XFCE) 

su -c "yum install google-gadgets{,-gtk}"

wersja z interfejsem QT (dla KDE) 

su -c "yum install google-gadgets{,-qt}"

Wine - uruchamianie programów z MS Windows

Wine – "oprogramowanie umożliwiające wykonywanie aplikacji przeznaczonych dla Microsoft Windows w środowisku systemu operacyjnego klasy Unix (Linux, Solaris, FreeBSD)". (żródło: wikipedia) 

su -c "yum install wine"

PlayOnLinux

PlayOnLinux to projekt wspomagający instalację gier i programów na wine. Posiada sporą bazę skryptów konfigurujących wine pod odpowiednie tytuły. Należy wpierw zainstalować repozytorium 

su -c "rpm -ihv http://mulx.playonlinux.com/rpm/playonlinux-yum-3-3.noarch.rpm"

A potem samo PlayOnLinux 

su -c "yum install playonlinux"

Instalacja programów w postaci binarki

zobacz: Instalacja programów w postaci binarki

Firefox: SQLite Manager

Ciekawą funkcją przeglądarki Firefox jest możliwość uruchomienia niektórych "wtyczek" bez interfejsu samej przeglądarki. Niektóre "dodatki" są bowiem rozbudowane do rozmiarów programu. Przykładem takich wtyczek są m.in. SQLite Manager, FireFTP, Universal Uploader czy GSpace.
Przykład jak uzyskać "wolno stojącą" aplikację "SQLite Manager". 

firefox -ProfileManager -no-remote
#!/bin/bash
# SQLite Manager
firefox -P sqlitemanager -no-remote -chrome chrome://sqlitemanager/content/sqlitemanager.xul

# inne przykłady:

# FireFTP
# firefox -P nazwa_profilu -no-remote -chrome chrome://fireftp/content/fireftp.xul

# Universal Uploader
# firefox -P nazwa_profilu -no-remote -chrome chrome://fireuploader/content/fupWindow.xul

# GSpace
# firefox -P nazwa_profilu -no-remote -chrome chrome://gspace/content/gspaceWindow.xul

pozostaje nadać prawa do wykonywania chmod +x sqlitemanager, przenieść do /usr/local/bin/ i zrobić ładny skrót w menu, czyli plik /usr/local/share/applications/sqlitemanager.desktop o zawartości: 

[Desktop Entry]
Encoding=UTF-8
Name=SQLite Manager
Comment=Firefox SQLite Manager
Exec=sqlitemanager
Icon=firefox
Type=Application
Terminal=false
Categories=Development;
StartupNotify=true
X-Desktop-File-Install-Version=0.15

Multimedia

Instalacja kodeków

Instalacja kodeków potrzebnych do odtwarzania muzyki, filmów etc. 

su -c "yum install gstreamer-{ffmpeg,plugins-{bad,good,ugly}} \
xine-lib-extras{,-freeworld} libtunepimp-extras-freeworld"

Instalacja popularnych odtwarzaczy i edytorów multimedialnych.

Istnieje wiele programów multimedialnych stworzonych dla Linuksa, najpopularniejsze z nich to:

Wszystkie powyższe programy dostępne są poprzez yuma, tak więc ich instalacja ogranicza się do wydania polecenia 

su -c "yum install nazwa_programu"

W przypadku audacious (odpowiednik Winampa): 

su -c "yum install audacious audacious-plugins{,-vortex,-wavpack,-freeworld{,-mp3,-ffaudio,-aac}}"

(audacious-plugins-freeworld-wma zastąpiono audacious-plugins-freeworld-ffaudio)
listę pozostałych pluginów uzyskasz wpisując (wyjście za pomocą q) 

yum info audacious-plugin\* |less
Ciekawostka: Aplikację można kontrolować i monitorować również z konsoli. Dostępne opcje po wydaniu polecenia:

W przypadku qmmp: 

su -c "yum install qmmp{,-plugins-freeworld}"

Edycja plików audio (remix, oczyszczanie, efekty): 

su -c "yum install audacity"

To samo z możliwością eksportu do mp3: 

su -c "yum install audacity-freeworld"

Polecane do filmów: smplayer 

su -c "yum install smplayer"

Cięcie, montowanie filmów: 

su -c "yum install avidemux"

oraz pozostałe aplikacje do edycji filmów

Instalacja programów do nagrywania płyt CD/DVD

GNOME 

su -c "yum install brasero"

KDE 

su -c "yum install k3b k3b-extras-freeworld"

Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie aby używać tych programów niezależnie od ulubionego środowiska.

Odtwarzanie filmów DVD pod Linuksem

Fedora 12 zawiera domyślnie zainstalowane pakiety libdvdread i libdvdnav odpowiadające za odtwarzanie płyt dvd.

W przypadku nośników zabezpieczonych, między innymi systemem css konieczna jest instalacja pakietu libdvdcss. Ponieważ sytuacja prawna libdvdcss jest dość niejasna nie został on standardowo dołączony do Fedory 12. W celu jego instalacji należy skorzystać ze źródeł zewnętrznych:

System 32 bitowy 

su -c "rpm -Uvh ftp://ftp.pbone.net/mirror/atrpms.net/f12-i386/atrpms/stable/\
libdvdcss-1.2.10-5.fc12.i686.rpm \
 ftp://ftp.pbone.net/mirror/atrpms.net/f12-i386/atrpms/stable/\
libdvdcss2-1.2.10-5.fc12.i686.rpm"

System 64 bitowy 

su -c "rpm -Uvh ftp://ftp.pbone.net/mirror/atrpms.net/f12-x86_64/atrpms/stable/\
libdvdcss-1.2.10-5.fc12.x86_64.rpm \
 ftp://ftp.pbone.net/mirror/atrpms.net/f12-x86_64/atrpms/stable/\
libdvdcss2-1.2.10-5.fc12.x86_64.rpm"

Instalacja kodeków potrzebnych do odtwarzania np. filmów rmvb

System 32 bitowy

Pobieramy binarne kodeki 

wget http://www.mplayerhq.hu/MPlayer/releases/codecs/all-20100303.tar.bz2

Jeśli instalowaliśmy mplayer to katalog /usr/lib/codecs powinien być już utworzony, jeśli nie to robimy to sami 

su -c "mkdir /usr/lib/codecs"

Na koniec wypakowujemy kodeki 

su -c "tar xvjf all-20100303.tar.bz2 --strip=1 -C /usr/lib/codecs"

System 64 bitowy

Pobieramy binarne kodeki 

wget http://www1.mplayerhq.hu/MPlayer/releases/codecs/essential-amd64-20071007.tar.bz2

Jeśli instalowaliśmy mplayer to katalog /usr/lib64/codecs powinien być już utworzony, jeśli nie to robimy to sami 

su -c "mkdir -p /usr/lib64/codecs"

Na koniec wypakowujemy kodeki 

su -c "tar xjvf essential-amd64-20071007.tar.bz2 --strip=1 -C /usr/lib64/codecs"

Przykładowa konfiguracja odtwarzacza smplayer

Ustawienie napisów, tak by były wyświetlana na dole filmu:

Wykonujemy polecenie uruchom (ALT+F2) i wpisujemy: 

gedit ~/.mplayer/config

Lub, jeśli używamy KDE: 

kwrite ~/.mplayer/config

Do otwartego pliku dopisujemy: 

vf=expand=0:-190:0

Zapisujemy plik i wychodzimy z edytora. Położenie napisów można dostosować do własnych potrzeb zmieniając wartość -190.

Konfiguracja programu, jeśli polskie znaki nie są poprawne wyświetlane:

Wchodzimy w Opcje->Ustawienia odnajdujemy zakładkę Napisy i zmieniamy Domyślne kodowanie napisów na CP1250.

Przeglądanie Internetu

Gadu-Gadu, czyli Kadu

Odpowiednikiem GG jest w Fedorze (linuksie) Kadu 

su -c "yum install kadu kadu-powerkadu kadu-tabs kadu-anonymous_check aspell-pl"

Pozostałe wtyczki znajdziesz wpisując 

yum search kadu

Pidgin

Pidgin to zaawansowany komunikator, który może łączyć się z sieciami AIM, MSN, Yahoo!, XMPP (w tym Google Talk), ICQ, IRC, SILC, SIP/SIMPLE, Novell GroupWise, Lotus Sametime, Bonjour, Zephyr, MySpaceIM, Gadu-Gadu oraz QQ, wszystkie za jednym razem. Potrafi również sprawdzać pocztę, w przypadku niektórych sieci np. GMail. 

su -c 'yum install pidgin'

Empathy

Od Fedora 12 Pidgin przestał być domyślnym komunikatorem w GNOME, na rzecz bardziej (?) zaawansowanego komunikatora empathy. 

su -c 'yum install empathy'

Opera

Pobierz Opera 10.xx. Domyślnie pobierana jest wersja przeglądarki oparta o qt3, jeśli preferujemy aplikacje wykorzystujące qt4 odpowiednia wersja Opery jest dostępna pod adresem ftp (np. opera-10.10.gcc4.qt4.i386.rpm).
Zainstaluj paczkę rpm przy pomocy yum: 

su -c "yum localinstall --nogpgcheck opera-*.rpm"

Chromium

Chromium to port przeglądarki Google Chrome dla Linuksa.
W celu instalacji należy utworzyć plik chromium.repo do którego wpisujemy: 

[chromium]
name=Chromium Test Packages
baseurl=http://spot.fedorapeople.org/chromium/F$releasever/
enabled=1
gpgcheck=0

Plik umieszczamy w katalogu /etc/yum.repos.d/: 

su -c "mv chromium.repo /etc/yum.repos.d/"
Instalujemy za pomocą yuma: 
su -c "yum install chromium"

Chrome

Przeglądarka dostępne jest w repozytorium Google (również wersja x86_64). Istotnych różnic pomiędzy Chromium a Chrome nie dostrzegam :)

Firefox 3.6

Aby zainstalować wersję 3.6 przeglądarki należy dodać repozytorium remi:
rpm -Uvh http://rpms.famillecollet.com/remi-release-12.rpm
Teraz wystarczy : 
su -c "yum install firefox --enablerepo=remi"

Uwaga - nastąpiła zmiana sposobu dodania wtyczki javy. W przypadku wersji sun (co najmniej Java SE 6 Update 10) i architektury i686:
cd /usr/lib/firefox-3.6/plugins
su -c "ln -s /usr/java/latest/lib/i386/libnpjp2.so"

Firefox Lorentz

Celem wydania "Lorentz" jest zapewnienie działania przeglądarki mimo błędów wtyczek: Flash, Silverlight (Moonlight). Dostępna jest wersja beta programu.
Instalacja (wymaga zainstalowanego repozytorium remi):
yum --enablerepo=remi-test update firefox
Powrót do stabilnego wydania Firefoxa 3.6:
yum downgrade firefox --enablerepo=remi
W przyszłości opisana funkcjonalność znajdzie się w oficjalnym wydaniu przeglądarki.

Dropbox

Pobierz dropbox. Mimo, że ma nautilus w nazwie to bez problemu uruchamia się w innych środowiskach. 

su -c "yum localinstall --nogpgcheck nautilus-dropbox-*.rpm"

teraz się wyloguj, a po ponownym zalogowaniu automatycznie ściągnie się instalator dropbox.
Użytkownicy Kde mogą skorzystać z dropbox-servicemenu-kde dodającego menu kontekstowe dropbox w dolphine: 

su -c "rpm -ivh http://magnu5.fedorapeople.org/review/\
dropbox-servicemenu/RPMS/dropbox-servicemenu-0.9.0-1.fc13.noarch.rpm"

Instalacja Adobe Flash Plugin

System 32 bitowy

Instalujemy repozytorium Adobe: 

su -c "rpm -ivh http://linuxdownload.adobe.com/adobe-release/adobe-release-i386-1.0-1.noarch.rpm"

i plugin 

su -c "yum install flash-plugin"

System 64 bitowy

Wchodzimy na stronę Adobe Labs i ściągamy 64 bitową wersję plugina. Rozpakowujemy oraz przenosimy do odpowiedniego katalogu: 

su -
tar -zxf libflashplayer-10.0.32.18.linux-x86_64.so.tar.gz
mv libflashplayer.so /usr/lib64/mozilla/plugins

Po ponownym uruchomieniu Firefoksa powinniśmy mieć dostępny Shockwave oraz Flash.

Odtwarzanie multimediów w Firefoksie

W celu oglądania klipów multimedialnych w przeglądarce należy zainstalować: 

su -c "yum install mozilla-vlc"

Istnieje bardzo dobry dodatek dla przeglądarki firefox: Media Player Connectivity, odtwarzający strumienie multimedialne w zewnętrznym odtwarzaczu.
Zwykłe programy linuksowe jako pluginy w firefox: 

su -c "yum install mozplugger"

Instalacja Java

Instalacja OpenJDK

Notatki
Przeglądarka Google Chrome nie współpracuje z pluginem OpenJDK.

Na 99% Twoje potrzeby javy spełnia wersja OpenJDK (również w przeglądarce). Instalacja wraz z pluginem do przeglądarki. 

su -c "yum install java-*-openjdk java-*-openjdk-plugin"

Zawsze jest 1%, który musi mieć wersję od Sun.

Instalacja Sun Java JRE / JDK

zobacz: Instalacja Sun Java JRE, JDK

Poczta e-mail

Powiadomienie o nowej poczcie

Klient poczty

Mozilla Thunderbird + Mozilla Sunbird (Lightning) 
su -c "yum install thunderbird thunderbird-lightning"
GNOME Evolution

Podobny do MS Outlook 

su -c "yum install evolution"

i dodatki 

yum info evolution\* |less
Claws Mail

Lekki klient poczty 

su -c "yum install claws-mail claws-mail-plugins"

inne pluginy 

yum info claws-mail-plugins\* |less

Wirtualizacja

zobacz: Kategoria:Wirtualizacja

Serwer WWW

Fedora na serwer?
Istnieje plugin pozwalający instalować tylko aktualizacje bezpieczeństwa, co napewno przyda się na serwerze.
Jeśli szukasz podobnego systemu z dłuższym niż Fedora okresem wsparcia (1 rok), powinieneś wypróbować bazującego na RHEL CentOS

zobacz: Kategoria:Serwery i sieci

Inne źródła pomocy, polecane strony

zobacz: linki

Źródło „http://wiki.fedora.pl/wiki/Poradnik_F12_(Constantine)”